Türkiye’de Sanayi ve Dağılışı

Bunu Paylaş:

TÜRKİYE’DE SANAYİ

  • Yer şekillerinin elverişli olduğu yerlerde ulaşım kolay olduğu için sanayi gelişme gösterir.
  • Türkiye’de ihraç edilen ürünlerin %94 ‘ünü sanayi ürünleri oluşturur.
  • Türkiye’deki sanayi kuruluşlarının %56 ‘sı Marmara bölgesinde %1 ‘i ise Doğu Anadolu Bölgesinde yer alır.

TÜRKİYE’DE SANAYİNİN KURULABİLMESİ İÇİN GEREKLİ FAKTÖRLER

1.HAMMADDE

  • Hammaddeye sahip sanayi kuruluşları hammaddeye yakın olmayan sanayi kuruluşlarına göre daha avantajlı durumdadırlar. Bu yüzden;
    • Et ve süt üretiminde; Kars, Erzurum, Ağrı, Van, Diyarbakır, Bolu, Edirne, Şanlıurfa.
    • Unlu mamullerde; Konya, Ankara, Eskişehir, Aksaray, Karaman
    • Konserve ve içecek sanayisinde; İstanbul, Balıkesir, Çanakkale, İzmir, Afyon, Aydın, Uşak
    • Pamuklu dokumada; Adana, Denizli, Aydın, Gaziantep, Kahramanmaraş
    • İpekli dokumada; Bursa, İstanbul, Adana
    • Petrol rafinerisinde; Batman
    • Tütün sanayisinde; Samsun, İzmir, Manisa, Bitlis
    • Halı, kilim ve battaniye dokumacılığında; Hereke, Bünyan, Sivas, Isparta, Uşak, Kula, Gördes, Milas, Gaziantep, Siirt gelişmiştir.
DİKKAT !!
Şeker sanayisi mutlaka hammaddesine yani şeker pancarının yetiştirildiği alanlara yakın olmalıdır. Bu yüzden şeker pancarının yetiştirilemediği Güney Doğu Anadolu Bölgesi ve Doğu-Batı Karadeniz kıyılarında şeker fabrikası bulunmaz.

2.ENERJİ

  • Fabrikalardaki makinelerin çalışması için enerjiye gereksinim vardır. Endüstrinin geliştiği ülkelerde ve bölgelerde enerji tüketimi de fazladır.
  • Enerji kaynaklarında kömürün uzak yerlere taşınması maliyeti olumsuz etkilediği için sanayi kuruluşları enerji kaynağına yakın kurulmuştur:
  • Karabük ve Ereğli demir çelik tesisleri
  • Soma, Yatağan, Afşin Elbistan, Çayırhan, Tunçbilek. Seyitömer, Yatağan termik santralleri
  • Rüzgâr türbinlerinin Batı Anadolu’ya kurulması
  • Güneş enerjisi için Güney Anadolu’nun tercih edilmesi vb.

3.ULAŞIM

  • Endüstrinin kurulabilmesi için en gerekli koşullardan biridir. Karadeniz ve Akdeniz kıyıları boyunca uzanan sıradağlar ile ülkemizin doğusunda yükseltinin fazla olması ulaşımı olumsuz etkilemiştir.
  • Üç tarafının denizlerle çevrili olması ulaşım için avantaj sağlamıştır.
  • Bazı yörelerimizde sanayinin yoğunlaşmasında ulaşım etkili olmuştur.
  • İstanbul’da sanayinin yoğun olması
  • İskenderun’da demir çelik fabrikasının varlığı
  • Samsun’da bakır işletmelerinin varlığı
  • İzmit, İzmir ve Mersin’de petrol rafinerilerinin varlığı ulaşımla ilgilidir.

4.İKLİM

  • İklim koşullarının elverişli olması nedeniyle sanayi kıyı bölgelerimizde yoğunluk kazanmıştır.
  • Doğu Anadolu iklim açısından elverişli değildir. Bu yüzden sanayi kuruluşlarının varlığı olumsuz etkilenmiştir.

5.PAZARLAMA

TÜRKİYE’DE SANAYİ KOLLARININ DAĞILIŞI

Türkiye’de sanayi tesisleri;

  • Kuzeybatıda; İstanbul, İzmit, Bursa, Sakarya
  • Batıda; İzmir, Aydın, Denizli, Manisa
  • Güneyde; Adana, Mersin, İskenderun, Gaziantep, Kahramanmaraş
  • İç kesimlerde; Ankara, Eskişehir, Kayseri, Konya
  • Kuzeyde; Zonguldak, Karabük, Samsun
  • Doğuda; Erzurum, Elazığ, Malatya’da yoğunluk kazanmıştır.

TARIMSAL SANAYİ

Unlu mamuller İç Anadolu başta olmak üzere tüm bölgelerimizde bulunur.
Şeker fabrikaları Kıyı bölgelerimiz hariç her yöremizde bulunur. 30’dan fazla şeker fabrikası vardır.
Yağ fabrikası Ayçiçek yağı fabrikaları Trakya’da, zeytinyağı fabrikaları Ege ve Güney Marmara’da yaygındır.
Sigara İstanbul. İzmir, Samsun, Tokat. Adana, Malatya, Bitlis
Konservecilik İstanbul. Bursa. Çanakkale, Balıkesir ve İzmir
İçki fabrikaları Tekirdağ, Gaziantep, Nevşehir, Ankara
Et ve süt ürünleri Edirne, Trabzon, Erzurum, Kars, Tekirdağ, Şanlıurfa, Adana, Kayseri, İstanbul, İzmir, Ankara, Balıkesir

DOKUMA SANAYİ

Pamuklu dokuma İstanbul, Adana, Kayseri, İzmir, Aydın, Denizli, Bursa, Gaziantep, Kahramanmaraş
Yünlü dokuma Bursa, Hereke, Uşak, Kayseri
İpekli dokuma Bursa, Gemlik, İstanbul
Halı Kilim Battaniye Isparta, Uşak, Gördes, Demirci, Kula, Bünyan, Kayseri, Lâdik, Hereke
Deri işleme İstanbul, İzmir, Kayseri, Erzurum, Erzincan, Van

MAKİNA VE KİMYA SANAYİ

Petrol rafineri İzmir, Mersin, İzmit, Batman, Kırıkkale
Gübre fabrikası Mersin, İzmit, İzmir, Kütahya, Bandırma, İskenderun, Elâzığ, Samsun
Vagon Adapazarı, Sivas, Eskişehir
Gemi İstanbul, İzmit
Uçak Ankara, Eskişehir
Otomotiv Bursa, Adapazarı, İzmir, İzmit, Aksaray, İstanbul, Ankara

TAŞA TOPRAĞA DAYALI SANAYİ

Şişe-Cam fabrikaları İstanbul, Sinop, Kırklareli, Mersin
Tuğla Kiremit Eskişehir, Manisa, Kütahya, Aydın Çorum, Tokat

MADEN SANAYİSİ

Demir-Çelik Karabük, Ereğli, İskenderun, İzmir, Sivas, Kırıkkale
Ferro-Krom Antalya, Elâzığ,
Bor Bandırma, Kırka, Emet
Bakır Samsun, Murgul, Ergani

ORMAN SANAYİSİ

Kâğıt fabrikaları Zonguldak-Çaycuma, Giresun-Aksu, Muğla-Dalaman, Balıkesir, Kastamonu-Taşköprü, Silifke-SEKA
Mobilya Ankara, İstanbul, Bursa, Kayseri
Content Protection by DMCA.com
Bunu Paylaş:

Ahmet Burak Kargı

Karadeniz Teknik Üniversitesi 2005 mezunu. Mersin'de yaşıyor. COĞRAFYA öğretmeni.

You may also like...

3 Responses

  1. İrem dedi ki:

    Çok teşekkürler! Ödevim vardı ve öğretmenim en çok benim ödevimi beğendi! Sizi tüm arkadaşlarıma önereceğim!

  2. mert kano dedi ki:

    ala sınavdan 100 tam not aldım siz 40 altı
    yada 10 altı 😀

  3. kutay dedi ki:

    ala sınavdan 100 tam not aldım siz 40 altı
    yada 10 altı 😀

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir