Türkiye’de Jeolojik Devirlerde Yaşananlar

Bunu Paylaş:

Dünyanın oluşum sürecine bakıldığında, Dünyanın yaklaşık 5 milyar yıl yaşında olduğunu görüyoruz. Türkiye bu oluşum sürecinin son iki evresinde yani 3. Ve 4. Jeolojik zamanlarda bu gün ki görünümünü almıştır. Yani Türkiye oluşumunu geç tamamlamış genç bir ülkedir. Şimdi tüm jeolojik zamanlarda Türkiye’de neler olmuş inceleyelim

1. Jeolojik Zaman ( Paleozoik)

  • Türkiye’de masif araziler oluşmuştur.
  • Masif Arazi: Oluşumunu 1. Jeolojik zamanda tamamlayan, yaşlı arazilerdir. Masif alanların ortak özellikleri;
    • Yaşlı arazilerdir.
    • Deprem riskinin çok az olduğu alanlardır.
    • NOT: Bitlis ve Kırşehir masifleri eski olmalarına rağmen deprem riski yüksek olan masif arazilerdir.
  • Masif arazilerimiz;
    • Yıldız Masifi ( Yıldız Dağları – Marmara )
    • Menteşe – Saruhan Masifi ( Ege – Muğla çevresi )
    • Anamur – Alanya masifi
    • Kırşehir Masifi
    • Tokat – Akdağ Masifi
    • Kastamonu – Daday – Devrekâni Masifi
    • Mardin – Derik Masifi
    • Zonguldak masifi
    • Bitlis Masifi
  • Zonguldak ve çevresinde Taşkömürü yatakları oluşmuştur.

2. Jeolojik Zaman ( Mezozoik )

  • Bu dönemde Anadolu’nun bulunduğu yerde Tesis denizi adı verilen deniz bulunmaktaydı.
  • Bu dönemde Anadolu’da tortulanma olayları gerçekleşti. Bu dönemde yaşanan tortulanmalar dolayı 3. Jeolojik zamanda Alp- Himalaya kıvrım sistemi için zemin oluştu.
  • Bu dönemde oluşan kıvrımlı ve yükseltili alanlar dış kuvvetlerin etkisi ile düzleşti ( peneplen olayı ).

3. Jeolojik Zaman ( Tersiyer )

  • Alp – Himalaya kıvrım sistemi ile Anadolu’nun kuzeyinde yer alan doğu Avrupa platformu ile güneyinde yer alan Arap ve Afrika platformları Anadolu levhasını sıkıştırmaya başlayarak Türkiye’de ki;
    • Kuzey Anadolu Kıvrım Dağları ve
    • Toros Kıvrım Dağlarını oluşturdu.
  • Anadolu epirojenik harekete sonucu toptan yükselmeye başladı.
  • Anadolu’da Petrol, doğalgaz, linyit ve bor yatakları oluştu.
  • İç Anadolu ve Doğu Anadolu’daki volkanik dağların temelleri oluştu.
  • Ege bölgesindeki Horst ve Graben sistemi oluştu.

2. Jeolojik dönemde peneplen olayı ile düzleşen yerler, 3.jeolojik zamandaki epirojenik yükselme sonucunda yüksek düzlükler ve platoları oluşturdular.

4. Jeolojik Zaman ( Kuaterner )

  • Türkiye bugünkü görünümünü almıştır.
  • Egeid karası çökmüş, Akdeniz’in suyu çöken alana dolarak ege denizini oluşturdu.
  • Çanakkale Boğazı oluştu.
  • İstanbul Boğazı oluştu.
  • Ria tipi kıyılar oluştu.
  • Açık denizler ile bağlantısı olmayan ve bir göl durumunda olan Karadeniz İstanbul ve Çanakkale boğazları ile açık denizlere bağlanarak bir deniz haline geldi.
  • Bu dönemin ortasında tüm Dünya’da buzul çağı yaşandı. Anadolu’da yüksek alanlarda buzul şekilleri oluştu.
  • Buzul çağının sona ermesi ile günümüzdeki iklim koşulları ve bitki örtüsü oluştu.
  • Anadolu’da epirojenik ( Toptan Yükselme ) yaşandı.
DİKKAT !!

dikkatKaradeniz’de 200m derinlikten sonra canlı hayatı yoktur. Bu durumun nedeni; Karadeniz’in eski bir göl tabanı olmasıdır. Göl tabanında akıntı olmadığı için organik maddeler tabanda birikir zamanla biriken bu organik madde zehirli gazlar çıkarır ve canlı yaşayamaz.
DİKKAT !!

dikkat
İç Anadolu Bölgesinde deniz canlılarına ait fosillere rastlanması EPİROJENİK yükselmeyi kanıtlar.  
DİKKAT !!

dikkat
Akdeniz Bölgesinin Toros Dağlarının doruk noktalarında deniz canlılarına ait fosillerine rastlanması OROJENEZİ kanıtlar.
DİKKAT !!

dikkat
Akdeniz Bölgesinin Toros Dağlarının denize bakan yamaçlarında kıyı taraçalarına rastlanması EPİROJENEZİ kanıtlar.

 

 

Content Protection by DMCA.com
Bunu Paylaş:

Ahmet Burak Kargı

Karadeniz Teknik Üniversitesi 2005 mezunu. Mersin'de yaşıyor. COĞRAFYA öğretmeni.

You may also like...

1 Response

  1. Nisan 5, 2018

    […] Türkiye Arazisinin Jeolojik Değişimi […]

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir