9. Sınıf Coğrafya Ölçme Değerlendirme Sorularının Cevapları (132-133-134-135)

Bunu Paylaş:

9. sınıf Meb (Milli Eğitim Bakanlığı) yayınları Coğrafya kitabının 132. 133. 134. 135. sayfalarında yer alan ölçme değerlendirme sorularının cevaplarını bu dersimizde bulabilirsiniz. Sevgili öğrencilerim yine hatırlatmak isterim ki ölçme ve değerlendirme sorularının cevaplarını öncelikle kendiniz yanıtlamaya gayret ediniz. Daha sonra bu dersi cevaplarınızı kontrol etmek amaçlı kullanınız.

9. Sınıf Coğrafya Ölçme Değerlendirme Sorularının Cevapları 132.sayfa

Aşağıdaki ifadeleri uygun biçimde eşleştiriniz.

Alfred Wegener b) Kıtaların kayma teorisi
Çekirdek a) Yerküre’nin en sıcak bölgesi
Manto ç) Yerküre’nin hamurumsu kıvamdaki katmanı
Pangaea d) Tek kıta
Tektonik hareketler c) Yer kabuğundaki hareketler

Aşağıdaki soruları cevaplandırınız.

1. Levha tektoniğini ispatlayan deliller nelerdir?

Cevap: Dünyamız magma üzerinde yüzer vaziyette bulunan bir düzine levhadan oluşmaktadır. Bu levhalar birbirinden bağımsız bir şekilde magmanın basıncı ve levhaların ağırlığının değişmesine bağlı olarak hareket eder. Kıtaları oluşturan levhaların bu hareketleri milyarlarca yıl öncesinde başlar ve günümüzde hala devam etmektedir. Peki bu levhaların hareket ettiğini yani levha tektoniğini ispatlayan deliller nelerdir ?

  • Günümüzde Amerika kıtasında bulunan hayvan fosillerinin aynılarının Afrika kıtasında bulunmasıdır. Bu durum Amerika ve Afrika kıtalarının geçmişte birleşik olduğunu günümüzde ise ayrılarak birbirinden bağımsız birer kıta olduklarını gösterir.
  • Ayrıca yine şu anda birbirinden ayrı vaziyette bağımsız olarak bulunan kıtaların kıyılarında birbirlerine benzer kayaç yapılarının olması, birbirlerine benzer jeolojik ve jeomorfolojik yapıların görülmesini delil olarak sunabiliriz.
  • Yine kıtaların kıyılarının birbirlerine bir puzzle’ın parçaları gibi uyması ve birleşince bir bütünü oluşturmalarını levha tektoniğini ispatlayan diğer delildir.

2. Jeolojik zamanlara göre tektonik hareketleri belirtiniz.

Cevap:
Birinci zaman (Paleozoik) : Kaledoniyen ve Hersinyen kıvrımlarının oluşumu
İkinci zaman (Mezozoik) : Kimmeridge ve Avustrien kıvrımlarının oluşumu.
Üçüncü zaman (Neozoik) : Alp – Himalaya kıvrım sistemlerinin oluşumu.

3. Aşağıda yer alan şekilde soru işaretlerinin yerine gelebilecek olan sözcükleri yazınız.

cografya9-132sayfa-3soru

4. Yandaki şekilde numaralarla gösterilen bölümlerin isimlerini yazınız.

cografya9-132sayfa-4soru

123456
Tüf ve Gaz Bulutu
Krater
Yan Baca
Lav Akıntısı
Baca
Magma Haznesi

9. Sınıf Coğrafya Ölçme Değerlendirme Sorularının Cevapları 133.sayfa

5. Yukarıdaki fotoğrafta ok işareti ile gösterilmiş olan yerde hangi olay yaşanmıştır?

cografya9-132sayfa-4soru.jpg

CEVAP
TEKTONİK HAREKET (Yerkabuğu Hareketi) ve DEPREM

6. Bulunduğunuz yerde dağ grupları varsa, hangi dağ sistemine girdiğini araştırınız.

(Bulunduğunuz şehir veya bölgeye göre cevaplayınız)

7. Orojenez ve epirojenez ile depremlerin oluşum süreçlerini karşılaştırınız.

Orojenej: Dağ oluşum hareketidir. Levhaların bütünlüğünün bozularak kırılması yada kıvrılması ile oluşur. Anadolu levhasının, avrasya levhası ve arap levhası arasında kalarak sıkışması ve Toros dağlarının ve Kuzey Anadolu dağlarının oluşması orojenezdir.

Epirojenez: Kıta oluşum hareketidir. Levhaların bütünlüğü bozulmadan toptan yükselme veya toptan alçalmasıdır. Anadolunun bir bütün halinde yükselmesi epirojenezdir.

Deprem(Seizma) : Levhaların birbirleriyle etkileşime geçerek yerkabuğunu hareket ettirmesi sonucunda oluşur.

8. Fiziksel çözülme nasıl meydana gelir?

Fiziksel çözülmenin diğer ismi mekanik çözülmedir. Kayaçların sıcaklık farkına bağlı olarak fiziksel olarak çözülmesi ile oluşur. Fiziksel çözülme karasallığın etkili olduğu alanlarda görülür. Karasallığın üst seviyede olduğu çöllerde gündüz sıcaklığın 50 dereceye kadar çıkması, gece ise 20 dereceye kadar düşmesi sonucu çöllerdeki kayaçlar sıcaklık farkına dayanamayarak ufak parçalara ayrılırlar ve çöldeki ince kum tanecikleri oluşur.Bu olay fiziksel çözülmeye verilebilecek en güzel örnektir.

Somut bir örnek vermek gerekirse; kışın mutfakta ki rafta duran bir bardağa sıcak su koyduğumuzda onun çatlaması fiziksel çözülmeye örnek olabilir. Bardağın çatlamasının nedeni soğuk olan bardağa sıcak suyun koyulması sonucu ortaya çıkan ani ısı değişikliğidir.

9. Kimyasal çözünmede etkili olan temel faktörler nelerdir?

Kimyasal çözülme ise fiziksel çözülmenin aksine yağışın ve nemin çok olduğu yerlerde kayaçların minerallerine ayrışması ile gerçekleşir. Kimyasal çözünmede etkili olan faktör nem ve yağıştır. Ayrıca kimyasal çözülmenin yaşandığı yerlerde çürüme ve mineral ayrışması daha çabuk gerçekleştiği için toprak oluşumu daha hızlı gerçekleşir.

10. Heyelanın oluşumunda hangi faktörler etkilidir?

Heyelanın oluşmasında etkili olan faktörler;

  • Aşırı yağış
  • Eğim
  • Doğal yamaç dengesinin bozulması (Yol çalışmaları vb.)
  • Tabakaların uzanışı (Eğime paralel olması)
  • Tabakaların yapısı (Tabakaların geçirimsiz olması , killi olması)

11. Kıyıların şekillenmesinde dağların uzanışı nasıl etkili olur?

  • Dağların uzanışının denize paralel olduğu yerlerde boyuna kıyı tipi görülür.
  • Dağların uzanışının denize dik olduğu yerlerde ise enine kıyı tipi görülür.

12. Akarsu birikim şekillerinin oluşmasında hangi faktörler etkilidir?

  • Akarsuyun taşıdığı malzeme (alüvyal) miktarı etkilidir.
  • Akarsuyun debisi etkildir.
  • Akarsuyun yatak eğimi etkilidir.

9. Sınıf Coğrafya Ölçme Değerlendirme Sorularının Cevapları 134.sayfa

Aşağıdaki ifadelerden doğru olanların yanına “D”, yanlış olanların yanına “Y” koyunuz.

Numara Soru Doğru Yanlış
Soru 1 Mantar kaya, buzulların etkili olduğu bölgelerde oluşur.
Soru 2 Karstik şekillerin oluşumunda sadece yer altı suları etkilidir.
Soru 3 Kapalı havza akarsuları, deniz veya okyanuslara ulaşmaz.
Soru 4 Sert kayaçların buzullar tarafından aşındırılması ile hörgüç kaya meydana gelir.
Soru 5 Akarsuların debisi yıl boyunca değişmez.

Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerleri uygun ifadelerle tamamlayınız.

1. Dağ oluşumu sırasında kıvrılma ile yüksekte kalan kısımlara ANTİKLİNAL alçakta kalan kısımlara SENKLİNAL denir.
2. Epirojenez sonucunda denizin karaya doğru ilerlemesine TRANSGRESYON denir.
3. Volkan konilerinin tepe kısmındaki çukura KRATER denir.
4. Etki alanları en dar olan depremler ÇÖKÜNTÜ DEPREMLERİ dır.
5. Heyelanların akarsu vadilerini tıkamasıyla HEYELAN SET GÖLLERİ meydana gelir.
6. Akarsuyun yatağını derine aşındırabileceği en son seviye KAİDE seviyesidir.
7. Dağ içi ovası EĞİMİN azaldığı yerlerde meydana gelir.
8. Menderes oluşturan akarsuların AŞINDIRMA GÜCÜ, TAŞIMA GÜCÜ, DERİNE AŞINDIRMASI azalır.
9. Irmak adası EĞİM‘in azaldığı vadi yataklarında meydana gelir.
10. Çağlayanlardan düşen suyun aşındırması ile DEV KAZANI meydana gelir.
11. Mağara tavanından damlayan suyun içindeki KALSİYUM KARBONAT‘ın mağara tabanında
birikmesi ile DİKİT oluşur.
12. Dolinlerin birleşmesi ile UVALA oluşur. UVALA‘nın birleşmesi ile POLYE oluşur.
13. Buzul erimesi sonucu oluşan akarsuların taşıdığı MOREN‘lerin eğimin azaldığı yerlerde birikmesiyle
SANDER DÜZLÜKLERİ meydana gelir.

Aşağıdaki soruların doğru seçeneğini işaretleyiniz.

1. Aşağıdakilerden hangisi iç kuvvetlerdendir?

A) Akarsular B) Orojenez C) Rüzgârlar D) Buzullar E) Dalgalar

2. Büyük kara parçalarının çanaklaşma, alçalma ve yükselme hareketlerine epirojenez adı verilir. Yukarıdaki cümleye göre epirojenezin oluşmasında aşağıdakilerden hangisi etkili değildir?

A) Deniz ilerlemesi B) Birikme C) Aşınma D) Buzullaşma E) Yan basınçlar

3. Çukurova alüvyal birikintilerin ağırlığıyla yılda bir kaç mm alçalmaktadır. Buna göre Çukurova Havzası’nda meydana gelen olaylar aşağıdakilerden hangisi ile açıklanabilir?

A) Orojenez
B) Epirojenez
C) Yer kabuğunun kırılması
D) Karstik alanların çökmesi
E) Volkanizma

4. Aşağıdakilerden hangisinin oluşumunda iç kuvvetler etkili değildir?

A) Horst
B) Graben
C) Göçme depremlerinin oluşumunda
D) Fay hatlarının oluşumunda
E) Tektonik depremlerin oluşumunda

5.

I. Torosların oluşumu
II. Çukurova havzasının alçalması
III. İskandinavya’nın yükselmesi
IV. Gediz Havzası’nın oluşması

Yukarıdakilerden hangileri epirojenez olayına örnek olarak gösterilebilir?

A) I ve III B) II ve IV C) II ve III D) I ve IV E) III ve IV

6. Aktif volkanların çevresi tehlikeli olmasına rağmen insanlar neden bu alanlara yeleşmişlerdir?

A) Yüzey şekilleri düz olduğu için
B) Sıcak oldukları için
C) Verimli tarım alanları olduğu için
D) Önemli maden yatakları olduğu için
E) Bitki örtüsü gür olduğu için

7. Aşağıdaki yer şekillerinden hangisi kayaçların çözünmesi ile meydana gelir?

A) Hörgüç kaya B) Tafoni C) Sarkıt D) Dolin E) Tombolo

8. Aşağıdakilerden hangisi akarsuların meydana getirdiği birikim şekilleri arasında yer alır?

A) Vadi B) Moren C) Mağara D) Barkan E) Birikinti konisi

9. Menderesler oluşturan bir akarsu için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A) Uzunluğu artmıştır.
B) Hızı azalmıştır.
C) Taşıma gücü artmıştır.
D) Aşındırma gücü azalmıştır.
E) Denge profiline yaklaşmıştır.

10. Aşağıdaki kıyı tiplerinden hangisinin oluşumunda dağların denize göre uzanış yönü doğrudan etkilidir?

A) Skayer B) Ria C) Dalmaçya D) Fiyort E) Limanlı

11. Denge profiline yaklaşan bir akarsu için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A) Akış hızı azdır.
B) Derine doğru aşındırma yavaştır.
C) Eğimi azalmıştır.
D) Aşındırma gücü fazladır.
E) Birikim şekilleri oluşturur.

9. Sınıf Coğrafya Ölçme Değerlendirme Sorularının Cevapları 135.sayfa

12. Aşağıdakilerden hangisi dış kuvvetler arasında yer almaz?

A) Dalgalar
B) Akarsular
C) Orojenez
D) Rüzgârlar
E) Yer altı suları

13. Aşağıdakilerden hangisi kurak bölgelerde görülen yer şekillerinden değildir?

A) Tafoni B) Barkan C) Mantar kaya D) Hörgüç kaya E) Kumullar

14. Birikinti koni ve yelpazeleri gibi yer şekillerinin bulunduğu bir bölge için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A) Eğimi azdır.
B) Akarsular biriktirme yapar.
C) Akarsu aşındırması yavaşlamıştır.
D) Akarsu sadece geriye doğru aşındırma yapar.
E) Dev kazanı ve şelale oluşumu görülmez.

15. Aşağıdaki kıyı tiplerinden hangisinin oluşumunda buzullar etkilidir?

A) Enine kıyılar
B) Boyuna kıyılar
C) Fiyort tipi kıyılar
D) Limanlı kıyılar
E) Ria tipi kıyılar

16.

9sınıflapyamagaraobruksekilleri

9.sınıf öğrencileri ve coğrafya öğretmeni arazi gezisinde yukarıda yer alan şekillerin görüldüğü yüzey şekillerine sıkça rastlamışlardır. Söz alan öğrencilerden

Ali: Bitki örtüsünün zayıf olması oluşumda etkili olmuştur. (Y) ✖
Melike: Arazinin eğimli olması etkili olmuştur.(Y) ✖
Hasan: Kimyasal çözünme fazladır. (D) 
Derya: Oluşumunda dış kuvvetler etkilidir. (D) 
Bülent: Arazi yapısının aynı olması etkili olmuştur. (D) 

demiştir. Öğrencilerin şekillerle ilgili ifadelerinden kaç tanesi yanlıştır?

A) 1 B) 2 C)3 D)4 E)5

Content Protection by DMCA.com
Bunu Paylaş:

İçerik

Ahmet Burak Kargı

Karadeniz Teknik Üniversitesi 2005 mezunu. Mersin'de yaşıyor. COĞRAFYA öğretmeni.

You may also like...

2 Responses

  1. Kadir dedi ki:

    Kadirhoca.com sitesinin cirkin birkopyası olmus sizi tebrik ediyorum hocam.

    • Ahmet Burak Kargı dedi ki:

      Sevgili Kadir Hocam bu sabah attığınız yorumu görünce gerçekten mutlu oldum. sitenizi biliyorum ve takip ediyorum. cografyadefterim.com ‘u açmamda ilham kaynağı olduğunuz doğrudur. Ancak bir öğretmen bir emek veren insan olarak içeriğinizi yada derslerinizi kopyalamam mümkün değil. Elimden geldiğinince özgün birşeyler yapmaya çalışıyorum ancak ne yazık ki konu kitaplar ve ders olunca belli kalıpların dışına çıkılmıyor.
      Bu siteyi açarken niyetim sizi üzmek, içeriğinizi çalmak yada taklit etmek değildi. Elimden geldiğince öğrencilerime yararlı olarak kalıcı bir şeyler yapmak istedim. Nacizane iyi birşeyler yaptığımı düşünüyorum ki dikkatinizi çekmeyi başarabilmişim.

      Bana kızgın olduğunuz çok belli , keşke sizin gibi kaliteli bir öğretmenle birlikte çalışmalar yapabilsek bunu çok isterim açıkcası. Umarım kızgınlığınız geçer , egolarımızı bir köşeye koyup birlikte çalışmalar yapsak kitap çıkarsak, soru bankası yada ne bileyim bu tarz bir çalışma yapsak gerçekten bunu isterim.
      Kadir Hoca nokta kom sitesi gerçekten bir ekol ve öyle olmaya devam edecek. Saygılarımı hürmetlerimi sunuyorum.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir